Wchodzisz i wiesz

Prezes Izby Gospodarczej Komunikacji Miejskiej Dorota Rondtke apeluje w piśmie do premiera Donalda Tuska o zmiany w ustawie o elektromobilności. Chodzi o nałożone na miasta obowiązki związane z obroną cywilną i obronnością kraju.

Poseł Andrzej Śliwka (PiS) przekonuje w interpelacji do ministra infrastruktury o konieczności przyspieszenia realizacji drogi ekspresowej S16 na odcinku Ełk-Mrągowo oraz zapewnienia kontynuacji połączenia Ełk-Knyszyn-Białystok. Jest już stanowisko resortu.

W najbliższych latach Polska może stanąć przed największym od dekad programem inwestycji w ochronę ludności cywilnej. Jego pierwszą linią organizacyjną będą samorządy. Eksperci oceniają, że nowelizacja ustawy o ochronie ludności i rozwój Programu OLiOC będą dla lokalnych władz sporym wyzwaniem - nie tylko logistycznym.

Postępuje rewitalizacja linii kolejowej nr 108 Jasło - Nowy Zagórz. To jedna z najważniejszych inwestycji realizowanych przez PKP PLK w woj. podkarpackim. Niebawem rozpocznie się kolejny etap robót na dłuższym odcinku Krosno-Sanok, w tym budowa tuneli w Krośnie. Nieco dłużej trzeba poczekać na rozpoczęcie budowy łącznicy.

Prawo budowlane w 2026 r. wprowadza nowe kluczowe definicje. Do tej pory funkcjonowało pojęcie budynku w dwóch znaczeniach - ogólnie budynku oraz budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Od 20 września to ma się zmienić.

Wiosna to czas porządków na działkach. Część właścicieli takich rekreacyjnych ogródków musi pozbyć się m.in. gałęzi i liści. Warto przypomnieć, że tego typu odpadów zielonych nie można na działce palić. Za złamanie przepisów grożą wysokie kary finansowe. Zamiast tego można rozważyć ich kompostowanie lub oddać je do PSZOK-u.

Częstochowianie, aby zachować matematyczne szanse na utrzymanie w PlusLidze, w ostatnim w tym sezonie domowym meczu musieli pokonać Skrę Bełchatów. Do przedostatniego miejsca tracili bowiem siedem punktów, a do rozegrania mieli jeszcze trzy spotkania.

Początek pierwszej partii był wyrównany (7:7). Następnie przewagę uzyskali siatkarze z Bełchatowa (9:12). Częstochowianie udało się wyrównać, ale potem znów odskoczyli goście, którzy po ataku Bartłomieja Lemańskiego mieli piłkę setową (21:24). Dzięki dwóm asom serwisowym Patrika Indry gospodarze zdołali się obronić i doprowadzili do gry na przewagi (24:24). Długą i zaciętą walkę wygrali jednak podopieczni Krzysztofa Stelmacha (30:32).

Początek drugiej odsłony należał do częstochowian, którzy prowadzili 9:6. Bełchatowianie zdołali wyrównać (14:14), ale w końcówce Norwid znów miał przewagę (23:21). Po ataku Zouheira El Graoui piłkę setową mieli jednak goście (23:24). Ponownie doszło do gry na przewagi, w której znów górą była Skra (25:27).

Częstochowianie próbowali jeszcze nawiązać walkę, ale tylko do stanu 11:11. Od tego momentu inicjatywę przejęli przyjezdni, wygrywając kilka akcji z rzędu (11:15). Bełchatowianie jeszcze powiększyli przewagę (15:21). Siatkarze Norwid w tej trudnej sytuacji próbowali poderwać się do walki i zmniejszyli stratę do dwóch „oczek” (20:22). Niestety, to wszystko na co było ich stać. Skra wygrała kluczowe akcje, a spotkanie zamknął Alan Souza (21:25).

Steam Hemarpol Politechnika Częstochowa – PGE GiEK Skra Bełchatów 0:3
(30:32, 25:27, 21:25)

Steam: Sebastian Adamczyk, Luciano De Cecco, Bartłomiej Lipiński, Daniel Popiela, Patrik Indra, Milad Ebadipour – Artur Sługocki (libero) oraz Bartosz Makoś (libero), Jakub Kiedos, Tomasz Kowalski, Samuel Jeanlys.

Skra: Bartłomiej Lemański, Grzegorz Łomacz, Antoine Pothron, Mateusz Nowak, Alan Souza, Zouheir El Graoui – Maksym Kędzierski (libero) oraz Arkadiusz Żakieta.

Źródło: własne

Według fińskiej służby bezpieczeństwa wewnętrznego i kontrwywiadu Rosja nie stała za uszkodzeniami kabli na Morzu Bałtyckim, do czego dochodziło kilkakrotnie w ostatnich latach. Uważamy, że nie było w tym celowego działania państwa rosyjskiego – stwierdził Juha Martelius, szef agencji wywiadowczej Supo. 

  

Kto uszkodził kable na dnie Bałtyku?

– Taki pogląd na te incydenty przejawia się także w kręgach służby wywiadowczych innych krajów – przyznał Martelius, w wywiadzie dla tygodnika „Suomen Kuvalehti”. 

  

Uszkodzenia kabli przesyłowych, w tym energetycznych i telekomunikacyjnych czy też rurociągów, do jakich często dochodziło, głównie w rejonie Zatoki Fińskiej i w okresie od jesieni 2023 r. były powszechnie łączone w opinii publicznej z wpływami Rosji, ale – jak podkreślono w materiale – nie przedstawiono jednak żadnych dowodów na działania, za którymi stałoby państwo rosyjskie. 

  

Statki floty cieni ciągnęły kotwice kilometrami

W kilku przypadkach zerwanie kabli powiązano ze statkami należącymi do rosyjskiej floty cieni i transportujących surowce z portów w rejonie Petersburga, zaś do uszkodzeń dochodziło, gdy jednostki wypływające z Rosji ciągnęły za sobą kotwice po dnie morza na odcinku wielu kilometrów. 

  

W opublikowanym w tym tygodniu przez Supo corocznym przeglądzie sytuacji bezpieczeństwa stwierdzono również, że do uszkodzeń kabli na Bałtyku przez kotwice statków „dochodziło regularnie w tym stuleciu, choć incydenty te nie były wcześniej szeroko komentowane”. Zdarzało się to też najczęściej w okresie jesienno-zimowym.

Zwrócono również uwagę, na coraz większy ruch na Bałtyku okrętów należących do różnych państw, których załogi nieprzyzwyczajone są do trudnych warunków pogodowych na Północy. Jednocześnie liczba kabli ułożonych na dnie stosunkowo płytkiego Morza Bałtyckiego (średnia głębokość około 54 m) wzrosła dwukrotnie w ciągu ostatnich kilku lat. 

  

Raport Supo: Rosja nie jest wszechmocna

Według raportu Supo, choć akty sabotażowe mają w Rosji „długą tradycję”, to w przypadku Morza Bałtyckiego chodzi o „żywotne interesy” Moskwy. Szlak bałtycki jest drogą Rosji na Zachód, a obecnie ma dla niej kluczowe znaczenie ze względu na transport ropy, która jest fundamentem rosyjskiej gospodarki i pozwala finansować wojnę na Ukrainie. 

  

Opinia publiczna – podkreślono w raporcie służb – mogła stworzyć „mylny” obraz działań i wyobrażenia o możliwościach Rosji, a w rzeczywistości ta nie jest wszechmocna, lecz koncentruje swoje zasoby na działaniach, które najbardziej sprzyjają jej własnym interesom.

– Zakłócenia w żegludze morskiej na Morzu Bałtyckim nie wpisują się w te motywy – wynika z analizy Supo. 

Zobacz także: Iran atakuje i drwi z Trumpa. „Od wczoraj błaga o zawieszenie broni”

To konsekwencja rozbudowy energetyki węglowej. Planowany znaczny wzrost produkcji energii elektrycznej z węgla wymaga poszerzenia bazy surowcowej.

Państwo przygotowało miliardy na termomodernizację budynków, jednak środki te mogą pozostać niewykorzystane. Pomimo rekordowo niskich temperatur tej zimy, połowa Polaków twierdzi bowiem, że mrozy nie są dla nich problemem. Czy to oznacza, że nie będą szukać wsparcia w programach takich, jak Czyste Powietrze? Jak wynika z badania instytutu Biostat na zlecenie Multiconsult Polska, co drugi badany nie zgłasza większych problemów, jeśli chodzi o ogrzewanie. Jednocześnie, co trzeci przyznaje, że ma w domu nieszczelne okna i słabo ocieplone ściany.

W SP nr 12 im. Bolesława Chrobrego przy ul. Warszawskiej zakres prac obejmuje izolację przeciwwilgociową i termiczną ścian fundamentowych, ocieplenie ścian zewnętrznych, ocieplenie dachów styropapą i wykonanie tynków. Do wymiany idzie stolarka okienna, drzwiowa i rynny. Na budynku będzie nowa instalacja odgromowa, a wokół niego – opaska z kostki betonowej. Wszystko to robi częstochowska firma ,,Invest Ekosystem”. Wartość prac – ponad 2,5 mln zł.

W Zespole Szkół im. Jana Kochanowskiego – także przy ul. Warszawskiej – termomodernizacji towarzyszy remont wiatrołapu i studzienek doświetlających piwnice. Budynek będzie miał nową opaskę wokół; w obrębie wejścia głównego teren będzie na nowo utwardzony. Na liście prac jest też nowa instalacja odgromowa, zadaszenie nad wejściami, montaż nowych lamp i kamer, a wewnątrz – wykonanie nowych tras kablowych. Prace o wartości ponad 4 mln zł prowadzi częstochowska firma ,,Termobud”.

W sumie na liście szkół przechodzących termomodernizację w tym roku jest 6 placówek. Wszystkie te zadania mają być zrealizowane do końca października. Odbywają się w dofinansowanym w konkursie Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027 projekcie ,,Podniesienie efektywności energetycznej budynków placówek oświatowych w Częstochowie”.

Źródło: UM Częstochowy, fot. Łukasz Kolewiński/UM

Rusza program Aktywna Wieś, nowa inicjatywa Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która ma integrować społeczności lokalne. Budżet programu to 10 mln zł. Wnioski będą przyjmowane od 30 marca.

Allegro.eu planuje w ramach grupy przeznaczyć w tym roku na inwestycje ponad 1 mld zł. To oznacza, że skonsolidowany GMV (sprzedaż brutto towarów) wzrośnie do 76,1 - 77,6 mld zł. Planowany jest wzrost liczby aktywnych kupujących.

Start programu wspierającego oddolne inicjatywy społeczne na wsi ogłoszono w środę 11 marca, podczas obchodów Dnia Sołtysa. W Polsce jest ich około 40 tysięcy, z czego niemal połowa to kobiety. – To dofinansowanie w wysokości do 15 tysięcy złotych do projektów, które będą wpisywać się w działania z zakresu kultury, tradycji, tożsamości, produktów lokalnych, ekologii, bezpieczeństwa wsi. To wszystko można będzie dofinansować z tego programu – powiedział minister Stefan Krajewski.

Jak sprecyzowało Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, dofinansowaniu podlegają między innymi wydarzenia związane z kulturą, tradycją i tożsamością wsi (na przykład prezentacje obrzędów ludowych, występy kapel czy pokazy rękodzieła), inicjatywy promujące lokalne produkty i żywność regionalną, warsztaty kulinarne czy święta lokalnych produktów oraz działania związane z ekologią i bezpieczeństwem wsi, w tym szkolenia z pierwszej pomocy i działania edukacyjne.

Wnioski do programu Aktywna Wieś

Wnioski będą oceniane przez specjalną komisję. – Wsparcie zostanie udzielone po to, żebyście mogli jeszcze bardziej integrować lokalne społeczności, finansować, współfinansować te działania, które są niezwykle ważne. Oprócz tego, że spotykamy się po to, żeby poświętować czasem, czy to są dożynki, czy to są święta miejscowości, czy promowanie produktu lokalnego, to też warto, żebyśmy to zawsze o komponent profilaktyki wzbogacili, badali się, bo to przecież zdrowie jest najważniejsze i tak, żebyśmy z tego mądrze korzystali – podkreślił minister.

Budżet programu wyniesie 10 mln zł. Wnioski z projektami do zrealizowania w ramach programu będą przyjmowane od 30 marca do 30 kwietnia. – Chcemy, aby dzięki temu wsparciu można było realizować projekty ważne dla mieszkańców – organizować wydarzenia integrujące społeczność, promować lokalne produkty czy wzmacniać bezpieczeństwo na wsi – zaznaczył Krajewski.

Czytaj także: Echa wojny już w Europie. Producenci i eksporterzy żywności mają problem

We wtorek prezydent Karol Nawrocki i prezes NBP Adam Glapiński spotkali się m.in. z premierem Donaldem Tuskiem w sprawie alternatywy dla unijnego programu SAFE. Prezydencki projekt wpłynął już do Sejmu. Premier skrytykował jednak propozycję „polskiego SAFE 0 proc.” i poinformował, że dotarły do niego „informacje o tym, że prezydent zdecydował się już zawetować program SAFE”.

Mariusz Piekarski, prowadzący „Gościa poranka”, zapytał ministra koordynatora służb specjalnych Tomasza Siemoniaka, czy w przypadku weta prezydenta pojawią się także skutki uboczne dla służb specjalnych.

– Służby specjalne nie uczestniczą w tym programie, będą jednak ogromne skutki dla służb podległych MSWiA, przede wszystkim dla policji. Dopiero ustawa wprowadzająca SAFE w Polsce otworzyła ten fundusz dla służb mundurowych w MSWiA. Plan B, czyli inne rozwiązanie w przypadku weta prezydenta, tak naprawdę ograniczałby te środki wyłącznie do sił zbrojnych. Dlatego stawka dla policji i innych służb MSWiA jest bardzo wysoka – podkreślił Siemoniak.

– Służby specjalne są bardzo zainteresowane programem SAFE w tym sensie, że cały sektor bezpieczeństwa staje się mocniejszy. Tutaj nie ma co do tego wątpliwości. Działamy razem – wojsko, MSWiA, służby specjalne. Każde osłabienie tego systemu wpływa więc także na służby specjalne – zaznaczył minister.

„Nie rozumiem tego amoku”

– Plan B oznaczałby opóźnienie w wykorzystaniu środków. SAFE oznacza, że te pieniądze będą szybko, a pewne działania mogłyby ruszyć już w maju. Każdy inny mechanizm wymaga jego przygotowania i zapewne przeformułowania różnych rozwiązań. To także kwestia czasu. Nie znajduję powodów, dla których prezydent miałby zawetować ustawę dotyczącą SAFE. Nie ma żadnego racjonalnego argumentu, żeby to robić – ocenił.

– Jakoś politykom PiS nie przeszkadzało kupowanie na kredyt w Korei czy w Stanach Zjednoczonych, z wyższym oprocentowaniem niż SAFE, więc ich argumentacja jest obłudna i nieprawdziwa. Wszystkie głupoty zostały już w tej sprawie powiedziane. Nie rozumiem tego amoku, który ogarnął polityków Prawa i Sprawiedliwości przeciwko SAFE. Wojskowi powoływani jeszcze za czasów rządów PiS, np. szef Sztabu Generalnego generał Wiesław Kukuła, mówią jednoznacznie: „Bierzmy SAFE”. Ten opór, te argumenty, to wymyślanie, że „to za drogie” albo „nie takie”, naprawdę przekroczyły już wszelkie granice – stwierdził.

– Słuchałem, czytałem i widziałem, jak się wije jak piskorz prezes NBB. Nie wytłumaczył, skąd pieniądze na „polskie SAFE 0 proc.”. Prawda jest taka: nie ma darmowych lunchów, nie ma pieniędzy za darmo. To, że ktoś coś przepisze z jednej rubryki do drugiej, nie sprawi, że pojawią się pieniądze. Adam Glapiński, który jednak jest ekonomistą i za coś odpowiada, wszedł w projekt polityczny, który ma być alibi dla weta prezydenta, i teraz ma problem z jego wytłumaczeniem – powiedział Siemoniak.

„Skąd te zyski?”

– Przecież wszyscy widzą stratę NBP przez ostatnie trzy lata. To skąd te zyski? Żeby mieć pieniądze, trzeba sprzedać część złota – niech prezes NBP to uczciwie powie. Pamiętamy czasy drukowania pieniędzy, niech powie, czy to miałoby być w przypadku „polskiego SAFE 0 proc.”. Uwikłał NBP w tego rodzaju sytuację, żeby wspierać prezydenta, a te karty są bardzo słabe. Jego środowa konferencja to było gadanie, gadanie, gadanie – żadnych konkretów. W projekcie ustawy, którą złożył prezydent, jest mowa o zyskach NBP i dotychczasowych źródłach – kredytach, pożyczkach. To jest dublowanie Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych z dopisaniem zysku z NBP. A skoro przez trzy lata nie było zysku NBP, to o czym w ogóle jest mowa – stwierdził minister.

„Próby zmieniania ustroju”

Z projektu ustawy prezydenta o Polskim Funduszu Inwestycji Obronnych wynika, że miałaby powstać nowa rada decydująca o zakupach uzbrojenia. W jej skład mieliby wejść przedstawiciele prezydenta.

– To jest wchodzenie w kompetencje rządu. Oczywiście nikt nigdy tej ustawy nie przyjmie i tak naprawdę parlament powinien postawić mocną tamę ponad podziałami, bo to jest zmienianie kompetencji wewnątrz państwa. Prezydent ma swoje kompetencje i nie może być tak, że teraz ustawą przyzna sobie kompetencje do prowadzenia zakupów w wojsku. To są próby zmieniania ustroju, które są absolutnie nie do przyjęcia. Prezydent ma swoją rolę opisaną w konstytucji, jest zwierzchnikiem sił zbrojnych za pośrednictwem ministra obrony narodowej i to minister oraz rząd prowadzą te sprawy. Mamy Radę Bezpieczeństwa Narodowego, Radę Gabinetową, kompetencje prezydenta są opisane w konstytucji i ustawach. Taka próba siłowania się i szukania nowych kompetencji jest po prostu zła – podkreślił Siemoniak.

Czytaj też: Kaczyński włącza się w spór o SAFE. „To pułapka”

Informacja o śmierci Magdalen Majtyki obiegła media tydzień temu. Aktorka znana m.in. z seriali "Pati" oraz "Na Wspólnej" zaginęła. Niedługo potem okazało się, że nie żyje. Okoliczności jej śmierci badają śledczy, przyczyna zgonu nie została jeszcze ustalona. Głos zabrał menadżer artystki. Co powiedział? Marta Kawczyńska

W projekcie uchwały posłowie wskazują, że Trybunał Konstytucyjny „w świetle standardów konstytucyjnych oraz wiążących RP standardów międzynarodowych i europejskich, przestał spełniać swoją funkcję jako organ bezstronny i niezawisły”. Podkreślono w nim, że Sejm RP „uznaje za konieczne podjęcie działań służących ukształtowaniu składu osobowego Trybunału Konstytucyjnego w taki sposób, by Trybunał ten spełniał wymogi sądu ustanowionego na mocy prawa, niezawisłego i bezstronnego, w tym w szczególności dokonania wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego na wolne miejsca, z uwzględnieniem potrzeby odbudowy zaufania publicznego do tego organu”.

Głosowanie zaplanowano na piątek (13.03). Przyjęcie uchwały poprzedzi wybór 6 członków Trybunału Konstytucyjnego.

Ordynacja podatkowa

Sejm rozpocznie też prace nad rządowym projektem nowelizacji Ordynacji podatkowej. Będą wyższe limity płatności podatku przez osoby trzecie – teraz można zapłacić maksymalnie tysiąc złotych, po zmianach limit wzrośnie do pięciu tysięcy. Resort finansów planuje także podniesienie wartości korekty dokonywanej z urzędu przez organ podatkowy do 10 tysięcy złotych.

Czytaj także: Siedem miliardów dla służb pod znakiem zapytania. „19.30” wyjaśnia

Kobiety w sporcie

Sejm rozpatrzy rządowy projekt nowelizacji ustawy o sporcie oraz ustawy o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012. Projekt ma na celu poprawę sytuacji kobiet w sporcie, poprzez zapewnienie im lepszej ochrony po urodzeniu dziecka, dzięki podwyższeniu i wydłużeniu stypendium. Nowe przepisy wzmacniają także ochronę sędziów, którzy będą chronieni tak, jak funkcjonariusze publiczni.

Rekompensaty dla rolników

Sejm będzie też pracował nad projektem PSL, który doprecyzowuje maksymalną kwoty rekompensaty za produkty rolne wyprodukowane przez członków grupy będących producentami rolnymi.

Pytania do ministrów

Przedstawiciele rządu będą też odpowiadać na pytania w sprawach bieżących, między innymi na temat sytuacji na rynku paliw w związku z konfliktem na Bliskim Wschodzie.

Czytaj także: Rosati wzywa Manowską: Posiedzenie TS w pełnym składzie do 4 kwietnia

Choćby tylko te trzy „tanie strzały” przemawiają za tym, by w ciągu trzech najbliższych dni – czwartek-sobota 12-14 marca uda się na zakupy do sklepu popularnej sieci Lidl. Okazje cenowe tygodnia - przed popularnymi imieninami: schab, cukier i olej. Zbigniew Biskupski

Zaniepokojony mieszkaniec Dźwirzyna powiadomił samorząd. Sprawa trafiła do powiatowego inspektoratu nadzoru budowlanego, który po oględzinach wstrzymał budowę hali. – To jest jak najbardziej samowola budowlana – przekonuje Marcin Machała z Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Szczecinie.

Inwestor nie zgodził się z decyzją urzędników, złożył zażalenie i odwołał się od nałożonych kar. Tymczasem śledczy badają, czy podczas budowy i użytkowania obiektu mogło dojść do narażenia ludzi na niebezpieczeństwo.

Sołtys Dźwirzyna: To jest zagrożenie dla nas wszystkich

Nasuwa się też pytanie, dlaczego hala powstała tak blisko domów? – Ktoś ma pieniądze i będzie sobie stawiał, co chce i gdzie chce, a wszystkie organy są w tej sytuacji jakby bezradne i on sobie z nich nic nie robi – przekonuje Marta Skubisz, sołtys Dźwirzyna. – To jest zagrożenie dla nas wszystkich – podkreśla.

„Reporterzy” skontaktowali się z właścicielem działki z halą. – Ja już mam 70 lat. Też chciałbym spokojnie sobie żyć, a nie tam się z sąsiadami jeszcze kłócić, bo oni też mają w jakiś sposób do mnie pretensje. Jest, jak jest – mówi mężczyzna, który nie chciał wystąpić przed kamerą.

Zobacz także: „Reporterzy”. Nielegalna chlewnia uprzykrza życie i niszczy środowisko

Mroczny thriller medyczny "Sortownia" to jeden z najmocniejszych polskich seriali ostatnich lat. Produkcja zadebiutowała w 2023 roku w CANAL+ online oraz Polsat Box Go. Na obu platformach okazała się hitem. Teraz, po trzech latach, głośny serial z Andrzejem Chyrą można oglądać także w telewizji. Której? Piotr Kozłowski