Wchodzisz i wiesz

Drastycznej zmiany kursu w Ugandzie nie będzie.

Museveni przyzwyczaił się do prezydenckiego fotela a do tego osiem lat temu z konstytucji usunięto limit wieku dla kandydatów ubiegających się o to stanowisko, co pozwoliło mu nadal rządzić krajem. 

Część społeczeństwa przypisuje mu ustabilizowanie sytuacji w Ugandzie, rozwój gospodarczy i walkę z AIDS. Jednocześnie jest krytykowany za tłumienie opozycji, łamanie praw człowieka i skandale korupcyjne. 

CZYTAJ TAKŻE: Najbardziej skorumpowany kraj świata? Niemal połowa dochodów „rozpływa się”

Krótki życiorys dyktatora

Yoweri Tibuhaburwa Kaguta Museveni urodził się 15 września 1944 roku w Rukungiri, mieście na zachodzie kraju, wówczas brytyjskiej kolonii.

Jego rodzice Mzee Amos Kaguta i Esteri Kokundeka Nganzi byli analfabetami. Uczenie ugandyjskich wieśniaków nie było czymś, co spędzałoby brytyjskim kolonizatorom sen z powiek. Ojciec był pasterzem bydła, matka – gospodynią domową. 

Student

Rodzice postawili jednak na edukację syna, poszedł do szkoły i nie poprzestał na kilku klasach podstawówki, chodził między innymi do liceum dla chłopców w mieście Mbarara. Dostał się na Uniwersytet w Dar es Salaam w Tanzanii, gdzie studiował ekonomię oraz nauki polityczne. 

W latach 60. uczelnie w Afryce były jednak przede wszystkim kuźniami dla ruchów narodowowyzwoleńczych o zabarwieniu marksistowskim. Sam Museveni również został marksistą i zwolennikiem radykalnych idei panafrykańskich. Przekonały go do tego między innymi wykłady lewicowego historyka Waltera Rodneya. 

Będąc studentem współzałożył organizację polityczną – Afrykański Front Rewolucyjny Studentów Uniwersytetów, współpracujący z Frontem Wyzwolenia Mozambiku. Jej członkowie szkolili się w Mozambiku w walce partyzanckiej. W późniejszych latach stali się prominentnymi politykami nie tylko w Ugandzie, ale również Kenii, Sudanie czy Malawi. 

Prezydentura korupcji i afer

Po wojnie domowej i zamachu stanu Museveni został prezydentem i jest nim do dzisiaj.

Rządy Museveniego to też wszechobecna korupcja. I to nie taka, że policjant bierze kilka szylingów i nie daje mandatu. Łapownictwo sięga najwyższych kręgów władzy. Brat prezydenta i jego doradca do spraw wojskowości Salim Saleh potrafił zamówić helikoptery dla wojska, wziąć 800 tysięcy dolarów prowizji a na końcu okazało się, że kupiono bezużyteczny szmelc. Rada bezpieczeństwa ONZ opublikowała też raport, w którym wskazano, że Saleh jest zaangażowany w nielegalne wydobycie minerałów w Demokratycznej Republice Konga.

Funkcję doradcy prezydenta stracił po wybuchu skandalu, że pod przykrywką malezyjskiej firmy Westmont kupił udziały w największym banku Ugandy. Museveni zwolnił go, ale nie za afery – normalna rzecz w Afryce – tylko za „brak dyscypliny oraz pijaństwo” podczas służby wojskowej.

Korupcja stała się tak powszechna, że Museveni ogłosił nawet dzień modlitwy w intencji łaski Boskiego przebaczenia i żalu za takie grzechy kraju, jak korupcja.

Prezydent zwrócił się do Ugandyjczyków za apelem o zebranie się razem i wspólną modlitwę, niezależnie od wyznania. Na punkt zborny wyznaczono teren byłego lotniska Kololo Airstrip w stolicy kraju Kampali, a ci, którzy nie mogli dotrzeć, mieli gromadzić się w miejscach zamieszkania.

Co ciekawe, korupcja jedynym grzechem, którego przebaczenia mieszkańcy mieli się wybłagać. Museveni skrzętnie wyliczył także malwersacje, nielegalne bogacenie się oraz sprzeniewierzanie środków publicznych, a więc grzechy władzy. Do tego dochodziły występki obywateli takie jak dewiacje seksualne czy czary. Jeżeli chodzi o to pierwsze prezydent stoi na stanowisku, że związki homoseksualne są przeciw woli boskiej, zaś „europejscy homoseksualiści” rekrutują w Afryce.

Afery

Mimo licznych afer i braku wyraźnej poprawy życia mieszkańców Museveni uzyskiwał kolejne reelekcje. Wprawdzie zagwarantował pluralizm w polityce, ale zmienił konstytucję pod siebie, żeby móc się ubiegać o więcej niż dwie kadencje. Stworzył model, w którym za fasadą demokracji kryła się brutalna i opresyjna dyktatura. Oczywiście pojawiały się obietnice, że już więcej nie będzie startował w wyborach, jak w 2006 roku, ale potem się z nich wycofywał, bo jednak – dowodził – ojczyzna go potrzebowała.

Mimo łamania praw człowieka i nawet nie zapędów, ale opresyjnych rządów dyktatorskich, nie miał też większych problemów ze społecznością międzynarodową. Wystarczyło, że był ważnym sojusznikiem Stanów Zjednoczonych w wojnie z terrorem. Museveni był jednak zobligowany do lawirowania w tajemnej kabale ustaw i artykułów konstytucji. Wobec rosnącego niezadowolenia przywrócił limit dwóch kadencji prezydenckich (wydłużonych z pięciu do siedmiu lat), choć oczywiście władzy nie zamierzał oddawać.

W obecnych wyborach na głównego rywala prezydenta wyrósł popularny piosenkarz Bobi Wine (prawdziwe nazwisko Robert Kyagulanyi). Jego popularność jest poważnym problemem dla prezydenta, ale nic nie wskazuje na to, by miał on oddać władzę.

Związek Powiatów Polskich stanowczo protestuje przeciwko zaniżeniu wysokości dotacji na realizację zadania asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami - czytamy w stanowisku samorządowców. Nad projektami pracuje obecnie Sejm, a funkcję rządowego pełnomocnika po Łukaszu Krasoniu przejęła Maja Nowak z Polski 2050.

We Francji właśnie rozpoczęło się zbieranie zgłoszeń ochotników do przeszkolenia wojskowego. Docelowo program ma obejmować ponad 40 tysięcy młodych ludzi każdego roku. W Polsce coś podobnego istnieje od 2022 roku. Trzeba jednak postawić sobie pytanie, czy nie czas wrócić w jakiejś formie do poboru.

Yoweri Museveni przejął władzę w wyniku zamachu stanu w 1986 roku i nie zamierza jej oddać. 81-letni prezydent Ugandy po raz kolejny ubiega się o urząd.

W drugim półroczu mali i średni operatorzy mogą odczuć brak środków na dalszą rozbudowę sieci szerokopasmowych. Izba branżowa postuluje, aby przewidywaną lukę kapitałową wypełnić programem nisko oprocentowanych pożyczek.

Ryanair poinformował w środę o likwidacji ponad miliona miejsc pasażerskich w Belgii w reakcji na wprowadzenie przez władze Charleroi nowego podatku. Prezes linii lotniczej Michael O'Leary ogłosił, że jest gotowy do redukcji liczby miejsc o kolejny milion, jeśli rząd zrealizuje "równie głupi pomysł" podniesienia podatku lotniczego.

Przed głosowaniem w Radzie Najwyższej Ukrainy Fedorow zwrócił uwagę na „wiele problemów”, które należy rozwiązać. Według niego, obecnie „nie można walczyć nowymi technologiami przy starej strukturze organizacyjnej”. Dlatego celem ministra jest przeprowadzenie reformy wojska, poprawa infrastruktury na froncie oraz „wyeliminowanie kłamstw i korupcji”.

„Nie chcę być populistą, chcę być realistą. Ministerstwo obrony trafia w moje ręce z deficytem 300 miliardów hrywien (około 7 mld dolarów), dwoma milionami Ukraińców poszukiwanych przez policję i 200 tysiącami ludzi, którzy samowolnie oddalili się z miejsca służby. Dlatego musimy podejmować decyzje i wykonać naszą pracę domową w zakresie problemów, które istnieją obecnie, abyśmy mogli iść dalej” – zacytował portal Ukrainska Prawda przemówienie Fedorowa w Radzie Najwyższej.

Ponadto nowy minister obrony chce uczynić Ukrainę pierwszym krajem na świecie, który będzie w stanie przewidywać i neutralizować wrogie ataki za pomocą sztucznej inteligencji.

Fedorow: Mamy jasną wizję i cele wojny

„Mamy jasną wizję i cele wojny, które zostały uzgodnione przez najwyższego dowódcę, prezydenta. Wszyscy, którzy będą pomagać w osiągnięciu celów wojny, otrzymają niezbędne zasoby, aby iść naprzód. Ci, którzy nie poradzą sobie, opuszczą system” – zapowiedział Fedorow.

W środę po południu minister spotkał się z prezydentem. „Najważniejsze to ochrona przestrzeni powietrznej. Istnieją konkretne rozwiązania, które należy wdrożyć jak najszybciej. Niezwłocznie przeprowadzony zostanie audyt finansowania sektora obronnego. Mychajło przedstawi sposoby na likwidację deficytów” – napisał Wołodymyr Zełenski po rozmowie.

„Przygotowywane są również rozwiązania mające na celu zwiększenie wsparcia finansowego dla naszych żołnierzy na froncie. Pracujemy oddzielnie nad dostawami dronów” – nakreślił prezydent najważniejsze zadania stojące przed nowym ministrem. Polecił również, by minister zajął się także uregulowaniem sytuacji, związanej z poborem do wojska.

To już czwarty minister obrony od początku pełnoskalowej rosyjskiej inwazji na Ukrainę. We wtorek Fedorow został zwolniony ze stanowiska pierwszego wicepremiera, ministra transformacji cyfrowej. Uchodzi za jednego z najbliższych współpracowników prezydenta Zełenskiego. Poprzednikiem Fedorowa w resorcie obrony był Denys Szmyhal. Rada Najwyższa Ukrainy przegłosowała mianowanie go na wicepremiera i ministra energii.

W środę Rada Najwyższa przyjęła również ustawę o przedłużeniu stanu wojennego w Ukrainie; dokument poparło 330 posłów. Zgodnie z ustawą stan wojenny w Ukrainie zostanie przedłużony od 3 lutego 2026 roku o kolejne 90 dni. Kolejnymi 312 głosami Rada Najwyższa przedłużyła również o 90 dni okres powszechnej mobilizacji.

Kim jest Mychajło Fedorow?

Biełsat wskazał, że Mychajło Fedorow urodził się w 1991 roku w Wasyliwce w obwodzie zaporoskim. Jest absolwentem Wydziału Socjologii i Zarządzania Zaporoskiego Uniwersytetu Narodowego, studiował także strategię transformacji cyfrowej w Yale School of Management na prestiżowym Uniwersytecie Yale w Stanach Zjednoczonych.

Przed rozpoczęciem kariery politycznej zajmował się biznesem – założył firmę SMMSTUDIO, specjalizującą się w reklamie w mediach społecznościowych. W politykę zaangażował się w 2019 roku, gdy kierował cyfrową stroną kampanii wyborczej Wołodymyra Zełenskiego. Po zwycięstwie został niezależnym doradcą prezydenta, a następnie deputowanym do parlamentu z ramienia proprezydenckiej partii Sługa Narodu.

Cyfrowa rewolucja Fedorowa

W sierpniu Fedorow został mianowany wicepremierem i ministrem transformacji cyfrowej, stając się najmłodszym ministrem w ukraińskiej polityce. Zainicjował i wdrożył szereg projektów, które ułatwiły Ukraińcom życie. Nadzorował powstanie portalu i aplikacji mobilnej „Dija”, łączącej paszport, prawo jazdy, zaświadczenia COVID oraz dziesiątki innych usług państwowych.

Projekt „Armia dronów” powstał natomiast we współpracy ze Sztabem Generalnym Sił Zbrojnych Ukrainy. Uprościł on biurokrację i dał silny impuls rozwojowi ukraińskiej produkcji bezzałogowych statków powietrznych, które odgrywają ogromną rolę podczas wojny obronnej przeciwko rosyjskiemu agresorowi.

Także Fedorow kilka dni po rozpoczęciu rosyjskiej inwazji w lutym 2022 roku, zwrócił się do Elona Muska z prośbą o udostępnienie Ukrainie dostępu do systemu Starlink. Dzięki temu w Ukrainie zaczęły działać dziesiątki tysięcy terminali, ułatwiających zarządzanie logistyką i dowodzeniem na linii frontu.

Czytaj także: Rosyjskie drony uderzyły w Krzywy Róg. Setki domów bez ogrzewania

Prezydent Karol Nawrocki zaprosił szefa MSZ, Radosława Sikorskiego, na spotkanie 26 stycznia o godz. 14 - poinformował w środę szef prezydenckiego BPM, Marcin Przydacz. Ma ono dotyczyć nominacji ambasadorskich. Według Przydacza Bogdan Klich nie będzie ambasadorem w Waszyngtonie, a Sikorski "ma być z tym pogodzony".

Do zdarzenia doszło 15 grudnia ubiegłego roku w jednym z bloków przy ulicy Bukowskiej. 93-latka odebrała telefon od oszustów. Jeden z nich podał się za partnera jej wnuczki i twierdził, że spowodował poważny wypadek drogowy. Przekonywał, że pilnie potrzebuje pieniędzy, aby uniknąć aresztu.

„Aby uwiarygodnić dramatyczną historię, do rozmowy dołączył rzekomy prokurator. Oszuści manipulowali seniorką, wzbudzając strach i poczucie odpowiedzialności za los bliskiej osoby. Zgodnie z ich instrukcjami kobieta przygotowała gotówkę, przekonana, że pomaga partnerowi wnuczki” – wskazał działanie oszustów podkom. Łukasz Paterski, oficer prasowy Komendy Miejskiej Policji w Poznaniu.

Po pieniądze zgłosił się 42-letni mężczyzna, który twierdził, że jest prokuratorem. Z łupu w wysokości 150 tys. zł długo się nie nacieszył. Krótko po odebraniu gotówki został zatrzymany przez policjantów, którzy od dłuższego czasu walczą z tego typu przestępczością.

Recydywista usłyszał zarzut

Zatrzymany trafił do policyjnego aresztu i usłyszał zarzut usiłowania oszustwa. Będzie odpowiadał w warunkach recydywy, wobec czego grozi mu kara do 12 lat pozbawienia wolności.

Czytaj także: Senior oddał oszustom 200 tys. zł na rzekomy lek dla umierającej córki

Policja niezmiennie apeluje o ostrożność i rozmowy z seniorami. Przypomina, że policjant ani prokurator nigdy nie proszą o przekazywanie pieniędzy, a jest to działanie przestępców. Każda taka sytuacja powinna zostać niezwłocznie zgłoszona na numer alarmowy 112.

Oszustwa na legendę stale ewoluują, ale są proste metody, żeby nie dać się oszukać. Zachęcamy do obejrzenia programu „Reporterzy”, który jest poniżej.

W środę, 14 stycznia, na ulice stolicy Bułgarii wyjechał wyjątkowy tramwaj Pesa Swing. Z okazji 125. rocznicy uruchomienia komunikacji tramwajowej w Sofii, polski producent przygotował unikalne, graficzne oklejenie jednego z pojazdów, będące hołdem dla historii transportu szynowego w tym mieście.

Pieczony indyk to klasyka domowych obiadów, która kojarzy się z prostotą i solidnym posiłkiem. Mięso z indyka jest chude, lekkostrawne i sycące, dlatego często wybierają je osoby dbające o dietę całej rodziny. W połączeniu z kremowym puree ziemniaczanym i świeżą surówką tworzy zestaw, który nigdy się nie nudzi. Katarzyna Kania

Do tragedii doszło 27 kwietnia ubiegłego roku w mieście Kasumigaura w prefekturze Ibaraki. Teraz jednak śledczy podjęli decyzję o zatrzymaniu ojca. Yuki Yamaguchi został aresztowany w środę w sąsiednim mieście Tsuchiura.

Zdaniem policji chłopiec o imieniu Aoi był w pralce między godziną 10 a 10.20. Dopiero około godziny 10.29 Yamaguchi zadzwonił na numer alarmowy i powiedział, że jego syn nie oddycha.

Prokuratura zarzuca 31-latkowi, że nie dopełnił obowiązku ochrony dziecka, co skutkowało jego śmiercią. „Zostawiłem go tam i nie udzieliłem mu pomocy” – przyznał mężczyzna podczas przesłuchania.

Chłopiec wspiął się na pralkę

Funkcjonariusze ustalili, że pralka znajdowała się w pokoju chłopca i nie była używana w chwili zdarzenia. Ma około 90 centymetrów wysokości i jest otoczona uchwytami. Przypuszcza się, że Aoi wspiął się na nią o własnych siłach i przypadkowo do niej wpadł.

Japońska agencja Kyodo nie precyzuje, jaka kara grozi ojcu.

Czytaj także: Staruszka zabiła męża orzechami. Sąd nie miał wątpliwości

W Krakowie, Poznaniu i Wrocławiu i przede wszystkim w Łodzi oraz Katowicach odnotowano gwałtowny wzrost liczby niesprzedanych mieszkań deweloperskich - wynika z raportu JLL. Zdaniem ekspertów może przełożyć się to na trudności finansowe części deweloperów.

Kreml poinformował, że spotkanie odbyło się z inicjatywy strony brazylijskiej. „Podkreślono zbieżność fundamentalnych podejść Rosji i Brazylii do zapewnienia suwerenności państwowej i interesów narodowych Republiki Boliwariańskiej” – czytamy w oświadczeniu. 

Putin i Lula zadeklarowali koordynację działań i współpracy w ramach BRC i ONZ „w celu deeskalacji sytuacji w Ameryce Łacińskiej i innych regionach świata”.

13 stycznia da Silva rozmawiał również z premierem Portugalii, choć głównym tematem rozmów była umowa UE-Mercosur, to politycy omówili również kwestię Wenezueli. 

Brazylia potępia atak USA na Wenezuelę

Prezydent Brazylii był jednym z pierwszych przywódców, którzy potępili amerykański atak na Wenezuelę i uprowadzenie Maduro. Polityk stwierdził, że bombardowanie Wenezueli i pojmanie Maduro „przekroczyło niedopuszczalną linię, co stanowi poważną zniewagę dla suwerenności Wenezueli i kolejny niezwykle niebezpieczny precedens dla świata”.

„Atakowanie państw, z rażącym naruszeniem prawa międzynarodowego, to pierwszy krok w kierunku świata przemocy, chaosu i niestabilności, w którym prawo silniejszego bierze górę nad multilateralizmem” – napisał Lula w mediach społecznościowych.

Kotlet schabowy to jeden z najbardziej rozpoznawalnych symboli polskiej kuchni. Dla wielu osób to smak dzieciństwa i rodzinnych obiadów. W wersji z mizerią i pieczonymi ziemniakami tworzy klasyczny zestaw, który nigdy nie wychodzi z mody. Katarzyna Kania

Gulasz to jedno z tych dań, które kojarzą się z domowym ciepłem i sycącym obiadem. W połączeniu z kaszą gryczaną tworzy zestaw prosty, a jednocześnie bardzo pożywny. To idealna propozycja na chłodniejsze dni, kiedy mamy ochotę na coś konkretnego. Katarzyna Kania

W komunikacie wyjaśniono, że możliwe odwołania związane są z prognozowanymi marznącymi opadami deszczu w środkowej i północnej Polsce, które mogą doprowadzić do nieprzejezdności części linii kolejowych.

Jak podkreśla przewoźnik, decyzja o odwołaniu przejazdu jest podejmowana z myślą o komforcie i bezpieczeństwie pasażerów. PKP Intercity zapowiada, że szczegółowy, oficjalny komunikat dotyczący zmian w kursowaniu pociągów zostanie przekazany w najbliższych godzinach.

Zobacz także: Pogodowy kalejdoskop. Zima na wschodzie, odwilż na zachodzie

Prognoza pogody w środę 14.01.2026

Jak informuje IMiGW w środę po południu i wieczorem prognozowane jest zachmurzenie całkowite z lokalnymi przejaśnieniami. W zachodniej połowie kraju okresami opady deszczu, miejscami o umiarkowanym natężeniu, które mogą miejscami marznąć i powodować gołoledź; wieczorem opady będą stopniowo zanikać.

We wschodniej połowie kraju postępujące stopniowo na wschód opady śniegu i deszczu ze śniegiem, od zachodu przechodzące w opady deszczu, przejściowo marznącego i powodującego gołoledź; miejscami natężenie opadów będzie umiarkowane.

W pasie od Lubelszczyzny przez Podlasie i wschodnie Mazowsze po Warmię i Mazury występować będą głównie opady śniegu i tam prognozowany przyrost pokrywy śnieżnej od 5 cm do miejscami 10 cm; okresami słabe opady śniegu występować będą również wysoko w górach.

W nocy zachmurzenie duże i całkowite, lokalnie większe przejaśnienia. W pasie od północnej Lubelszczyzny i Podlasia po Suwalszczyznę i Mazury opady śniegu, okresami o umiarkowanym natężeniu powodujące przyrost pokrywy śnieżnej o 5-8 cm; na pozostałym obszarze miejscami słabe opady deszczu lub mżawki, lokalnie także deszczu ze śniegiem. Gdzieniegdzie, zwłaszcza na wschodzie i w centrum kraju, opady będą marznąć i powodować gołoledź.

Zobacz też: Opady, odwilż i gołoledź. Ślisko na drogach, lotnisko ostrzega

Departament Handlu Stanów Zjednoczonych zezwolił firmie technologicznej Nvidia na eksport układów scalonych do Chin, ale tylko pod pewnymi warunkami. Nie mogą to być chipy najnowszej generacji, a klienci muszą gwarantować ich wykorzystanie w cywilnych zastosowaniach.

Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek powiedział w środę, że nie wyklucza skierowania skargi na Węgry do Trybunału Sprawiedliwości UE w związku z udzieleniem azylu Zbigniewowi Ziobrze. Jak jednak zastrzegł, najpierw chce zobaczyć dokument, który poświadczałby, że Ziobro rzeczywiście dostał azyl. Paula Nowak

Do tragedii doszło we 7 stycznia ubiegłego roku w Lauchhammer w Brandenburgii podczas policyjnego pościgu za złodziejami samochodów. Zatrzymano wtedy łącznie czterech Polaków.

Jeden z nich – 27-latek – prowadził skradziony pojazd. Pozostali jechali w aucie eskortującym. Według śledczych to właśnie kierowca skradzionego samochodu podczas manewru wyprzedzania miał potrącić nadkomisarza policji Maximiliana Stoppę, który wysiadł z radiowozu i próbował rozłożyć na jezdni kolczatkę. 32-letni funkcjonariusz zmarł na miejscu.

Znamiona morderstwa

Prokuratura zarzuca oskarżonemu, że chciał w ten sposób ukryć fakt, iż jako członek gangu zajmującego się kradzieżą samochodów brał udział w przestępstwie. „Zamiar ukrycia” jest prawnie uznawany za znamiona morderstwa.

Na razie zaplanowano do 25 marca dziewięć dni procesowych. Wtedy może zapaść wyrok. 

Śmierć funkcjonariusza Maximiliana Stoppy wywołała w Niemczech ogromne poruszenie i liczne wyrazy współczucia. W marszu żałobnym w Dreźnie w styczniu ubiegłego roku wzięło udział ponad tysiąc funkcjonariuszy, a w uroczystościach kościelnych uczestniczyli także ówczesna ministra spraw wewnętrznych Niemiec oraz premierzy Saksonii i Brandenburgii.

Czytaj także: Polski kierowca staranował w Niemczech 50 aut. Jest decyzja sądu