Wchodzisz i wiesz

Brazylia jest największym producentem soi na świecie. Moratorium, zabraniające zakupu ziarna zebranego na terenach wylesionych po 2008 roku, uznawane było za skuteczne w hamowaniu wycinki Puszczy Amazońskiej, największego lasu deszczowego na Ziemi, określanego jako „płuca świata”.

W poniedziałek Brazylijskie Stowarzyszenie Producentów Olejów Roślinnych (ABIOVE), organizacja branżowa reprezentująca część spośród największych na świecie firm handlujących soją i przetwarzających ją, poinformowała władze stanu Mato Grosso, że część jej członków wycofuje się z moratorium.

Decyzja ta zagraża nie tylko przetrwaniu umowy, ale również stawia pod znakiem zapytania możliwość spełnienia obietnicy prezydenta Luiza Inacio Luli da Silvy o całkowitym zatrzymaniu deforestacji do 2030 roku – oceniła agencja Associated Press.

„Moratorium sojowe się skończyło”

Andre Lima, sekretarz ds. kontroli wylesiania i planowania zagospodarowania przestrzennego w ministerstwie środowiska, porównał decyzję firm sojowych do małżeństwa, w którym „został tylko mąż albo tylko żona”. „Rozumiem, że w tym momencie moratorium się skończyło” – powiedział Lima.

Agencja Reutera wiązała decyzję firm ze zmianą prawa podatkowego w stanie Mato Grosso, gdzie wytwarza się najwięcej soi w kraju. Od 1 stycznia firmy uczestniczące w moratorium przestały tam otrzymywać ulgi podatkowe.

Producenci soi od dawna skarżyli się na moratorium, podkreślając, że jest ono surowsze od brazylijskich przepisów ochrony lasów. Według krajowego prawa rolnicy w Amazonii mogą wykarczować las na 20 proc. swojego terenu, natomiast moratorium zabrania tego całkowicie.

Umowa wymierzona w rolników?

Prezes stowarzyszenia producentów soi z Mato Grosso, Lucas Beber, ocenił, że umowa wymierzona była przeciwko rolnikom. Jego zdaniem miała na celu spełnienie wymogów rynku europejskiego, choć trafia na niego tylko niecałe 14 proc. soi eksportowanej z Brazylii – podała AP.

Wycofanie się firm handlujących soją z moratorium skrytykowały organizacje ochrony przyrody. Greenpeace ocenił, że może to doprowadzić do przyspieszenia tempa wycinki Puszczy Amazońskiej, a także wzrostu emisji gazów cieplarnianych. WWF (Światowy Fundusz na rzecz Przyrody) uznał tę decyzję za „osłabienie jednego z najskuteczniejszych narzędzi walki z wylesianiem w kraju”.

Brazylia odpowiada za około 40 proc. globalnych zbiorów soi. Drugie na liście największych producentów są USA. Według danych brazylijskiego rządu z kraju wyeksportowano w 2025 roku rekordową ilość ponad 108 mln ton soi o wartości 43,5 mld dolarów. Zdecydowanie największym odbiorcą ziarna są Chiny.

Czytaj także: Umowa UE–Mercosur zatwierdzona

Ostatniej doby Rosja dokonała 1387 ataków na linii frontu i obszarach mieszkalnych w Ukrainie. Zginęło co najmniej dwóch cywilów, a kilkunastu zostało rannych. Bomby kierowane, drony kamikadze oraz pociski artyleryjskie zniszczyły wiele budynków mieszkalnych.

Łotwa jest jednym z krajów bałtyckich, który czuje zagrożenie rosyjskie. Nie powinny zatem dziwić działania mające utrudnić Rosjanom potencjalną agresję. Jednym z tych pomysłów jest fizyczne odcięcie linii kolejowej Ryga-Moskwa od rosyjskiej sieci transportowej. Z kolei pod koniec 2025 roku Łotysze ustawili na granicy z Rosją 280-kilometrowy płot.

Nie mam żadnych podstaw, by twierdzić, że Szymon Hołownia za tym stoi. Wiem tylko, że będzie przedstawicielem – powiedział w programie „Pytanie dnia” Ryszard Petru, zapytany o zmianę w delegacji Sejmu i Senatu do Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy, w ramach której marszałek Sejmu ma do niej dołączyć. Petru, kolega Hołowni z Polski 2050, jest wiceprzewodniczącym delegacji. Rozmowę prowadził Mariusz Piekarski.

„Teleplotki” to program poświęcony kulturze i sztuce, zakulisowym informacjom z telewizji oraz świata filmu i muzyki. Widzowie mogą liczyć na lekką formę, ciekawostki z branży i nieoficjalne historie zza kulis.

Papuga Romek „współprowadzącym” program

Wyjątkowym elementem nowej propozycji programowej jest nietypowy „współprowadzący” – papuga Romek, która nadaje audycji humorystyczny charakter. Premiery kolejnych odcinków zaplanowano na weekendowe popołudnia.

Zobacz też: „Trochę kultury” zadebiutowało w TVP Info. Co w pierwszym odcinku?

O szokującym odkryciu w rodzinnym domu dziecka w obwodzie Kirowohradzkim w Ukrainie poinformowały lokalne służby. Odkryły one, że przez kilka miesięcy opiekunka znęcała się nad 17-latenią dziewczyną. Ofiara jest osobą z niepełnoswnością i ma zespół Downa, przez co wymaga stałej opieki i zwiększonej uwagi.

 

„Aby utrzymać dziecko w domu, kobieta założyła metalowe łańcuchy połączone zawiasowym zamkiem na rękę i nogę, właściwie przywiązując dziewczynę łańcuchem i pozbawiając jej możliwości swobodnego poruszania się lub samodzielnego opuszczania domu. Wyjaśniła swoje działania potrzebą pójścia do pracy i strachem przed ewentualną ucieczką dziecka” – informuje prokuratura.

 

Przywiązywana do łóżka

Dodatkowo na noc dziewczynka była przywiązywana specjalnym paskiem do łóżka w sposób uniemożliwiający jakikolwiek ruch. Jej dramat trwał przez wiele miesięcy.

 

Opiekunka usłyszała zarzut bezprawnego pozbawienia wolności osoby nieletniej, za co grozi do 5 lat więzienia. Ukraińskie służby zabrały też spod jej pieczy czwórkę sierot.

 

Czytaj także: „Raport Specjalny”: 27 lat pod kluczem. Nowe fakty w sprawie pani Mirelli

Mszyce to jeden z tych problemów w ogrodzie, które wracają co roku. Zwykle pojawiają się nagle, często gdy rośliny zaczynają puszczać liście. Mało kto wie, że z tym problemem da się zrobić porządek dużo wcześniej, jeszcze zimą. Styczeń to moment, w którym możesz łatwo pozbyć się tego niechcianego gościa w ogrodzie. Nie potrzeba do tego ani drogiej chemii, ani ogrodniczego doświadczenia. Wystarczy wiedzieć co, kiedy i dlaczego. Marzena Sarniewicz

Włocławscy policjanci uratowali przed zamarznięciem dwie osoby w kryzysie bezdomności, które schroniły się przed zimnem we wraku auta. Kobieta i mężczyzna w stanie skrajnego wychłodzenia, z temperaturą ciała 34 i 33 stopnie Celsjusza, trafili do szpitala.

Z danych Głównego Inspektoratu Sanitarnego wynika, że liczba zachorowań utrzymuje się na poziomie 30 tysięcy przypadków tygodniowo w kraju. Pojawił się nowy wariant wirusa grypy – H3N2. – Nie jest on szczególnie zjadliwy – przyznaje dr n. med. Paweł Grzesiowski, Główny Inspektor Sanitarny.

Na ostry przebieg grypy szczególnie narażeni są seniorzy, dzieci czy osoby chorujące przewlekle. Tym grupom specjaliści zalecają szczepienia, choć najlepszy moment by zaszczepić się i wzmocnić odporność już minął. – Październik, listopad to taki szczyt zainteresowania szczepionkami na grypę – przekonuje farmaceuta Marcin Florek w rozmowie z TVP3 Wrocław.

W Polsce szczepienia przeciw grypie są refundowane lub bezpłatne dla wybranych grup, w tym seniorów, dzieci i kobiet w ciąży. Niestety, poziom wyszczepialności nadal pozostaje niski w porównaniu z wieloma krajami europejskimi. Lekarze apelują, aby nie odkładać decyzji o szczepieniu na później, ponieważ odporność rozwija się w ciągu kilkunastu dni od podania preparatu.

Groźne powikłania po grypie

Specjaliści tłumaczą, że najważniejsze jest, aby grypy nie traktować jak zwykłego przeziębienia, gdyż może się to skończyć powikłaniami – na przykład zapaleniem płuc, oskrzeli czy zatok. Może też prowadzić do komplikacji sercowych. – Jeżeli jest uczucie rozbicia, gorączka, objawy grypowe, to trzeba jak najszybciej przyjść do lekarza, ponieważ leki na grypę (te zawierające na przykład oseltamiwir – przyp. red.) są tylko na receptę – przestrzega lek. Aneta Dolata.

Eksperci radzą, by w szczycie sezonu grypowego pamiętać o higienie rąk, diecie bogatej w warzywa i owoce oraz regularnym wietrzeniu mieszkania. 

Czytaj także: Potrafi „ściąć z nóg” w kilka godzin. Na grypę jest tylko jeden sposób

Jedna zawodniczka w latach 2009-2013 została uznana Najlepszym Sportowcem Polski pięć razy z rzędu. Trochę wcześniej dwoje sportowców zaliczyło serie trzech triumfów. Wśród zwycięzców dominują przedstawiciele jednej dyscypliny. Oto rekordy plebiscytu „Przeglądu Sportowego”.

Fala zachorowań na grypę. Szpitale ograniczają odwiedziny i apelują, by ograniczyć czas przebywania u bliskich. To nie jest jeszcze szczyt zachorowań – ten z uwagi na obecne mrozy lekarze prognozują w okolicach 20-25 stycznia, niemal trzy tygodnie wcześniej niż zazwyczaj. Najskuteczniejszym środkiem zapobiegającym jest zaszczepienie się.

Do dramatycznych komplikacji doszło już po prawidłowo przeprowadzonym zabiegu w Szpitalu Specjalistyczny im. Świętej Rodziny. Podczas wybudzania pacjentce założono maskę z tlenem, po czym jej stan gwałtownie się pogorszył. Jak podała „Gazeta Wyborcza”, do maski zamiast tlenu mógł być doprowadzony inny gaz – najprawdopodobniej podtlenek azotu, stosowany do znieczulenia ogólnego.

– Jeśli podamy pacjentowi inny gaz, taki który nie jest powietrzem czy tlenem, może dojść do stopniowego niedotlenienia pacjenta i tragicznych konsekwencji, które związane są ze śmiercią mózgową – tłumaczył Damian Patecki, anestezjolog, członek prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej.

Kobieta w stanie krytycznym trafiła na oddział intensywnej terapii szpitala MSWiA. Po ponad tygodniu walki o życie zmarła – dzień przed wigilią Bożego Narodzenia. Szpital nie komentuje szczegółów sprawy, ograniczając się do oświadczenia o współpracy z prokuraturą.

Śledztwo prokuratury po śmierci pacjentki

Śledztwo prowadzone jest pod kątem bezpośredniego narażenia na utratę życia lub zdrowia. – Weryfikowane są różne wątki, m.in. wątek techniczny, ludzki, jak również wątek związany z dopuszczeniem sprzętu do użytkowania w tym szpitalu – przekazał prok. Piotr Skiba, rzecznik Prokuratury Okręgowej w Warszawie. – Z informacji, które posiadamy, na pewno nie był to zabieg, który w XXI wieku kończy się takimi tragicznymi skutkami – zaznaczył.

Jednym z badanych scenariuszy jest niewłaściwe podłączenie instalacji gazów medycznych. Anestezjolodzy podkreślają, że w trakcie podawania gazu nie ma możliwości jego rozpoznania organoleptycznego. – Gazy, których używamy, nie pachną, one się niczym od siebie nie różnią, anestezjolog może mieć problem z rozpoznaniem tego – zaznaczył Patecki.

Z ustaleń wynika, że w szpitalu niedawno przeprowadzano remont, a zmarła kobieta mogła być pierwszą pacjentką korzystającą z aparatury po serwisie. Placówka podlega miastu, dlatego zapowiedziano kontrole. – Szpital reaguje, ja też natychmiast zarządziłem kontrole wszystkich tych urządzeń, które dostarczają gaz medyczny w warszawskich szpitalach, bo to była po prostu pomyłka dotycząca gazu medycznego, która oczywiście dawno nie powinna mieć miejsca – powiedział Rafał Trzaskowski, prezydent m.st. Warszawy.

W najbliższych tygodniach prokuratura planuje kolejne przesłuchania oraz ekspertyzy biegłych.

Czytaj też: Fake news po gwałcie na policjantce. Niewinny funkcjonariusz celem linczu

Od początku zimy w całej Polsce zamarzło już 17 osób. Dlatego policjanci w całym kraju specjalną uwagę poświęcają osobom w kryzysie bezdomności, kontrolując pustostany i miejsca koczowania kloszardów.

 

Podczas jednego z takich patroli w nocy z czwartku na piątek, uwagę mundurowych z Włocławka zwrócił wrak Skody, w którym spali 30-letnia kobieta i 39-letni mężczyzna. Tej nocy termometry pokazywały -10 stopni Celsjusza. Bezdomni byli całkowicie przemarznięci. Policjanci wydobyli oboje z wraku i ogrzali do czasu przyjazdu karetki.

 

Temperatura ciała kobiety spadła do około 34 stopni Celsjusza natomiast 39-latek miał 33 stopnie. Zostali przewiezieni do szpitala. Zdaniem lekarza, gdyby kloszardzi nie zostali odnalezieni, prawdopodobnie do rana mogliby już nie żyć.

 

Czytaj także: Tragiczny bilans mrozów. W weekend z wychłodzenia zmarły dwie osoby 

Na nagraniu słychać ostatnie słowa Renee Nicole Good, wypowiedziane do funkcjonariusza tuż przed śmiercią:
„That’s fine dude, I’m not mad at you” („W porządku, stary, nie gniewam się na ciebie”). Po oddaniu strzałów agent ICE, zidentyfikowany jako Jonathan Ross, rzucił w kierunku odjeżdżającej śmiertelnie rannej kobiety wulgaryzmy: „F**king b**tch” („J***na suka”).

Odmowa udzielenia pomocy medycznej

Równolegle do sieci trafiło inne nagranie, na którym widać próbę udzielenia pomocy postrzelonej kobiecie. Medyk obecny na miejscu chciał sprawdzić jej puls, jednak funkcjonariusze ICE stanowczo mu tego zabronili.

Administracja Donalda Trumpa utrzymuje, że funkcjonariusz działał w samoobronie. Pojawiły się twierdzenia, że Renee Nicole Good była „terrorystką”.

Protesty w USA po śmierci Good

Przez Stany Zjednoczone przelewa się fala protestów po śmierci kobiety. W piątek odbyło się ponad tysiąc manifestacji. Zachęcają do udziału w nich grupy działające na rzecz swobód obywatelskich i praw migrantów. Uczestnicy mają domagać się między innymi zakończenia szeroko zakrojonych operacji służb federalnych skierowanych przeciwko nielegalnym imigrantom.

Dwadzieścia dziewięć osób zostało aresztowanych w nocy podczas interwencji policji w odpowiedzi na protesty przeciwko federalnym przepisom imigracyjnym w Minneapolis – przekazał burmistrz Jacob Frey na konferencji prasowej. Komendant miejscowej policji Brian O'Hara poinformował, że ranny został jeden z funkcjonariuszy.

Czytaj też: Jeździł i zabijał bliskich. Morderca zatrzymany

Czytaj także: „Sprawdzamy”. Tak sztuczna inteligencja wpływa na nasze wybory polityczne

Po raz pierwszy w 18-letniej historii kibicowskich pielgrzymek na Jasną Górę przybył też prezydent RP. Entuzjastycznie przyjmowany Karol Nawrocki przemówił z polowego ołtarza klasztoru o. paulinów w Częstochowie.

Po raz pierwszy w 18-letniej historii kibicowskich pielgrzymek na Jasną Górę przybył też prezydent RP. Entuzjastycznie przyjmowany Karol Nawrocki przemówił z polowego ołtarza klasztoru o. paulinów w Częstochowie.

Sobota w Zakopanem dla części skoczków była bardzo intensywna. Po dwóch seriach treningowych przeprowadzono kwalifikacje, po których odbył się jeszcze konkurs duetów. Maciej Maciusiak do startu w rywalizacji desygnował Tomasiaka i Kubackiego.

O ile wybór pierwszego z nich wydawał się oczywisty, o tyle nazwisko drugiego z reprezentantów mogło nieco zaskoczyć. W kwalifikacjach poza Tomasiakiem najlepiej spisał się bowiem Maciej Kot, jednak trener nie zdecydował się na niego postawić.

Po pierwszej z trzech serii Polacy plasowali się na piątym miejscu. Tomasiak uzyskał szóstą notę grupy, z kolei Kubacki dwunastą. Po znakomitych próbach Stephana Embachera i Jana Hoerla prowadzili Austriacy, którzy o ponad 20 punktów wyprzedzali Słoweńców. Na dwóch kolejnych lokatach niespodziewanie znaleźli się Szwajcarzy i Ukraińcy. Z rywalizacją pożegnali się z Kazachowie i zdyskwalifikowani Włosi.

Wspaniały skok Tomasiaka

W drugiej serii biało-czerwoni włączyli się do walki o podium. Kolejny znakomity skok oddał Tomasiak (133 m) i mimo słabszej próby Kubackiego (121,5 m) Polacy awansowali na trzecią lokatę. Ich przewaga nad trzecimi Norwegami wynosiła jednak zaledwie 0.2 pkt. Na prowadzeniu sytuacja nie uległa zmianie, a Austriacy jeszcze bardziej zaznaczyli swoją dominację. Do grona drużyn, które pożegnały się z rywalizacją, dołączyli Amerykanie, Francuzi, Japończycy i Turcy.

W pierwszej kolejce trzeciej serii Kubacki okazał się słabszy od Sundala. Norwegowie po nieudanej próbie Zajca awansowali na drugą lokatę, a Polacy do podium tracili w tym momencie6.2 pkt. Kwestia awansu do pierwszej trójki pozostawała więc w rękach 18-letniego Tomasiaka. Ten nie obniżył poziomu prezentowanego w poprzednich próbach i skokiem na odległość 136,5 m wysoko zawiesił poprzeczkę rywalom. Lanisek podołał wyzwaniu i lądował na 140 metrze, jednak Granerud nie był w stanie utrzymać przewagi i to Polacy stanęli na najniższym stopniu podium.

Wyniki konkursu duetów w Zakopanem:

1. Austria
2. Słowenia
3. Polska
4. Norwegia
5. Szwajcaria
6. Niemcy
7. Ukraina
8. Finlandia
9. USA
10. Francja
11. Japonia
12. Turcja
13. Kazachstan
14. Włochy

Zobacz też: O Polaku, który podbił NBA. Marcin Gortat wrócił do Orlando [REPORTAŻ]

Z badania Niemieckiego Centrum Badań nad Integracją i Migracją (Dezim) wynika, że głównym powodem jest najczęściej nadzieja na lepsze życie – taką motywację ma około co druga z osób rozważających emigrację. Osoby z historią migracyjną często wskazują również na doświadczenie dyskryminacji. Konkretne plany emigracyjne ma jednak tylko 2 procent respondentów: planują one opuszczenie Niemiec w ciągu roku. Z danych Federalnego Urzędu Statystycznego wynika, że w 2024 roku rzeczywiście 1,2 miliona osób opuściło kraj.

„W Niemczech debaty o imigracji trwają od lat. Znacznie mniej uwagi poświęca się jednak faktowi, że regularnie ludzie emigrują z Niemiec” – stwierdza dokument. Ma to znaczenie w kontekście zmian demograficznych i niedoborów na rynku pracy.

Najczęściej rozważają emigrację osoby z rodzinnymi powiązaniami z Turcją, Bliskim Wschodem i Afryką Północną – 39 procent. Wśród osób z historią migracyjną z byłego ZSRR jest to 31 procent, a wśród osób z krajów Unii Europejskiej – 28 procent.

Wzrost przed wyborami do Bundestagu

Badacze migracji przeprowadzili pięć razy wywiady z 2933 osobami między latem 2024 a latem 2025 roku, aby kontrolować wahania. Wartości pozostały zasadniczo stabilne, z wyjątkiem jednego przypadku: „Na krótko przed wyborami do Bundestagu w lutym 2025 roku hipotetyczne rozważania o emigracji wśród imigrantów i ich potomków wzrosły o około 10 punktów procentowych” – tłumaczą autorzy.

Wartości dotyczące rozważań i planów emigracyjnych, zmierzone przez Dezim, są nieco wyższe niż w innych badaniach. Instytut Badań Rynku Pracy i Zawodów informował w połowie 2025 roku, że 26 procent osób, które imigrowały do Niemiec, rozważa opuszczenie kraju. Spośród nich 3 procent, czyli 300 tys. osób, miało konkretne plany emigracyjne.

Czytaj również: Iran grozi karą śmierci protestującym. „To wrogowie Boga”